Αίμα στα Ούρα (Αιματουρία)
Η παρουσία αίματος στα ούρα (αιματουρία) πρέπει πάντα να θεωρείται σύμπτωμα και όχι απλώς ένα μεμονωμένο πρόβλημα. Η διαχείριση του ασθενούς δεν περιορίζεται μόνο στην αντιμετώπιση της αιμορραγίας, αλλά απαιτεί πλήρη διαγνωστικό έλεγχο για να εντοπιστεί η αιτία.
Η αιματουρία μπορεί να προέρχεται από οποιοδήποτε σημείο του ουροποιητικού συστήματος (νεφροί, ουρητήρες, ουροδόχος κύστη, ουρήθρα) ή ακόμα και από το γεννητικό σύστημα.
Όταν το αίμα είναι ορατό με γυμνό μάτι, μιλάμε για μακροαιματουρία. Αν ανιχνεύεται μόνο εργαστηριακά και τα ούρα έχουν φυσιολογικό χρώμα, πρόκειται για μικροαιματουρία.
Αν και η αιματουρία μπορεί να οφείλεται σε αθώες αιτίες, είναι πάντα απαραίτητο να γίνεται σωστός διαγνωστικός έλεγχος για να αποκλειστούν σοβαρότερες παθήσεις.
Τι Πρέπει να Αξιολογηθεί;
Κατά τη διερεύνηση της αιματουρίας, ο ιατρός εξετάζει τα εξής:
1. Συμπτώματα που συνοδεύουν
- Εάν υπάρχουν ερεθιστικά συμπτώματα (κάψιμο, συχνουρία, επιτακτική ούρηση) → πιθανή φλεγμονή ή λοίμωξη.
- Εάν υπάρχει κολικός → πιθανή λιθίαση.
- Εάν υπάρχει βαρύς πόνος στο πλάι → πιθανή μάζα ή όγκος.
2. Τύπος αιματουρίας
- Αρχική: Αίμα μόνο στην αρχή της ούρησης → πιθανή προέλευση από ουρήθρα ή προστάτη.
- Τελική: Αίμα στο τέλος της ούρησης → πιθανή προέλευση από κύστη ή προστάτη.
- Ολική: Αίμα σε όλη τη διάρκεια της ούρησης → πιθανή προέλευση από νεφρούς, ουρητήρες ή κύστη.
3. Χρώμα των ούρων
Ανοιχτό ροζ/κόκκινο → πρόσφατη αιμορραγία (συνήθως χαμηλά). Σκούρο → παλαιότερη αιμορραγία (συνήθως υψηλά).
4. Συχνότητα επεισοδίων
Συνεχής, περιοδική ή «ιδιότροπη» (διαλείπουσα).
5. Παρουσία θρόμβων
Θρόμβοι σε σχήμα νήματος → πιθανή προέλευση από ψηλά (νεφροί/ουρητήρες).
6. Ιστορικό
Φάρμακα (αντιπηκτικά, αντιαιμοπεταλιακά), τραύματα, πρόσφατες επεμβάσεις, συνοδά νοσήματα.
Βασικές Εξετάσεις Πρώτου Επιπέδου
- Αιματολογικές εξετάσεις (αιμοσφαιρίνη, αιμοπετάλια, πηκτικός μηχανισμός)
- Γενική ούρων + μικροσκοπική εξέταση ιζήματος
- Καλλιέργεια ούρων (για αποκλεισμό λοίμωξης)
- Κυτταρολογική εξέταση ούρων (3 δείγματα)
- Υπέρηχος ουροποιητικού (με πλήρη κύστη) – υποχρεωτική σε όλους τους ασθενείς
Συχνότερες Αιτίες Αιματουρίας (Ουρολογικές)
- Λοιμώξεις & φλεγμονές (κυστίτιδα, προστατίτιδα, ουρηθρίτιδα)
- Λιθίαση (πέτρες σε νεφρούς, ουρητήρες ή κύστη)
- Καλοήθης υπερπλασία προστάτη (ΚΥΠ)
- Όγκοι ουροθηλίου (κυρίως κύστης)
- Όγκοι νεφρού
- Τραύματα του ουροποιητικού
- Ιατρογενείς αιτίες (μετά από καθετηριασμό ή κυστεοσκόπηση)
Άλλες Αιτίες
Μη ουρολογικές: Αντιπηκτικά φάρμακα, νεφρολογικές παθήσεις (σπειραματονεφρίτιδες), συστηματικές νόσοι, ενδομητρίωση, άσκηση υψηλής έντασης.
Ψευδοαιματουρία: Ούρα κόκκινα χωρίς πραγματικά ερυθρά αιμοσφαίρια (φάρμακα, τρόφιμα όπως παντζάρι, αιμοσφαιρινουρία, μυοσφαιρινουρία).
